İş zekâsı

İş zekâsı, optimizasyon ve yapay zekâ çalışmalarının üstünde durduğu zemindir. Veri düzenli, tutarlı ve erişilebilir değilse üzerine kurulan hiçbir model güvenilir olmaz.

Önce izlenebilirlik

Kurduğumuz yapılarda ilk kural şu: bir gösterge panelindeki rakamın hangi kaynaktan geldiği, hangi dönüşümlerden geçtiği ve ne zaman güncellendiği görülebilmelidir.

Bunun pratik bir sebebi var. Bir raporun sayısı tartışmaya açıldığında — ve açılır — cevabın “sistem böyle hesaplıyor” olması güveni bitirir. Sayının izi sürülebiliyorsa tartışma beş dakikada kapanır.

Katmanlı yapı

Veriyi tek bir yerde tutup üstüne rapor yazmak kısa vadede hızlı, uzun vadede pahalıdır. Kurduğumuz yapı katmanlı çalışır.

Ham katman kaynak sistemden geleni olduğu gibi tutar. Buraya dokunulmaz; bir hata olduğunda geri dönülecek yer burasıdır.

Dönüşüm katmanı iş kurallarını uygular: birim çevrimleri, hiyerarşi eşlemeleri, tekilleştirme.

Sunum katmanı raporun ve modelin okuduğu yerdir. Burada hız önemlidir, karmaşıklık değil.

Doğrulama ayrı bir iştir

Veri boru hattının en sık atlanan parçası doğrulamadır. Çimsa yakıt optimizasyonu projesinde model çalışmadan önce onlarca kontrol yapılıyordu: her tedarikçi–yakıt eşleşmesi için kapasite tanımlı mı, her lokasyon için depo kapasitesi var mı, minimum sipariş miktarı lot büyüklüğünden küçük mü?

Bu kontroller olmadan model ya hiç çalışmaz ya da sessizce yanlış sonuç verir. İkincisi daha tehlikelidir çünkü fark edilmez.

Ne teslim ediyoruz

Veri ambarı tasarımı, ETL süreçleri, gösterge panelleri ve talebe özel analizler. Bugüne kadar kurduğumuz gösterge paneli sayısı 120’yi geçti; bunların çoğu bir optimizasyon veya tahmin modelinin çıktısını izlemek için kuruldu.